Sahip olduğu şeylerden vermek konusunda gerektiği gibi ve vicdanında hiçbir rahatsızlık duymayan insanların hasletlerine cömertlik denir. Hadisi şerifte, cömertlerin cennetliklerden olacakları haber verilir. “Cennet cömertlerin yurdudur” (Darekutnî)
İnsanoğlunun fani bir dünyada yaşadığı, dünyada kendisine verilen nimetlerin sadece bir imtihandan ibaret olduğu, insanların bu konudaki davranışları karşılığında da kendilerine ikramda bulunulacağı müjdelenmiştir.
“Mallarını gece–gündüz, gizli–aşikâr hak yolunda harcayanlar yok mu? İşte onların Rableri katında mükâfatları vardır. Onlara bir korku da yoktur. Onlar mahzun da olacak değillerdir.” (Bakara Suresi / Ayet 274)
Bir Hadisi Şerifte de verilecek gizli ya da açık sadakanın insanları kötülüklerden koruyacağı haber verilmiştir:
“İyiliklerde bulunmak kişiyi kötülüklerden korur. Kimsenin bilmediği şekilde sadaka vermek Allah’ın (c.c.) gazabını durdurur. Sıla–i Rahim’de bulunmak ömrü bereketlendirir.” (Taberani)
İnsanlar, bin bir zahmetle çalışıp kazanılan mallarını koruma hassasiyetinde iseler, tamamını kendilerine saklama niyetine bürünmemelidirler. Bu niyete ve davranışa giren insanlar aslında; mallarının muhafazasını terk etmektedirler. Verilen sadakanın malları koruduğu ve hastalıkların şifasına vesile olduğunu Peygamber Efendimiz (s.a.a.) bize haber vermektedir.
“Mallarınızı zekât ile muhafaza ediniz. Hastalarınızı sadaka ile tedavi ediniz. Bela dalgalarını, dua ve yakarışla karşılayınız.” (Ebû Davud)
Şeytanın hilelerine karşı, zekâttan daha kuvvetli bir şey yoktur. Şeytan, insanı infak etmekten alıkoymak için her türlü fenalığa başvurur. Şu Hadisi Şerif çok manidardır. “İnsan sadaka vermeye kalkışınca, yetmiş şeytan birden çenelerini kırarcasına onunla mücadele edip onu vazgeçirmeye çalışırlar.”( Ahmed b. Hanbel)
Şeytanın bu konudaki hilesini Allah (cc) bakınız nasıl haber veriyor:
“Şeytan sizi fakir olacaksınız diye korkutur. Size cimriliği emreder, Allah size kendisinden bir bağışlama ve bir bolluk va’d ediyor. Allah (c.c.) ihsanı geniş olan her şeyi hakkıyla bilendir.” (Bakara suresi / Ayet 268)
Onun için büyüklerimiz sadaka vermek konusunda acele davranmamızı emretmişlerdir. Kendinizi muhasebe edin “yarın veririm diyenler, genellikle yarına verememişlerdir.” “gerektiğinde hemen verenler, sadaka konusunda, vermeyi en çok başaranlar olmuşlardır”
Verilecek sadakaların akrabadan ve ihtiyaç sahiplerinden olmasının tercih edilmesi de başka bir Hadisi Şerifte tavsiye edilmiştir:
“Miskine tasaddukta bulunmak; bir sadaka, akrabaya tasaddukta bulunmak ise, iki sadakadır. Biri sadaka, diğeri de yakınlık ecri...”(Tirmizi)
Toplumsal barıştan ve mutluluktan yana tavır koymak isteyenlerin, cömertlik duygusundan ve davranışından mutlaka nasiptar olması lazımdır. İnsanı Cennete taşıyacak davranışların en başlarında sayılan cömertlik, insanlığın en fazla ihtiyaç duyduğu bir davranış biçimidir.
Kendimiz cömert miyiz? Bu soruyu mutlaka kendimize sormak ve gereğini yerine getirmek zorundayız. Bütün toplumsal olayların temelinde, fertlerin kendisi yattığına göre; önce kendimizden başlamalıyız. “Cennet cömertlerin yurdu” Olduğuna göre; cennette buluşmaya ne dersiniz?
Uğur Kepekçi / 29 Temmuz 2013
