Gerek dini gerek insani yönden olsun, asla kabul edilmeyen ve toplumsal bir hastalık olan cimrilik hakkında birçok ayeti kerime ve hadisi şerif mevcuttur.
Ebu Saîd el-Hudrî (radıyallahu anh) anlatıyor: "Resûlullah (aleyhissalâtu vesselâm) buyurdular ki: "İki haslet vardır ki bir mü'minde asla beraber bulunmazlar: Cimrilik ve kötü ahlâk."(Tirmizî, Bir 41, (1963)
Cimriliğin temelinde yatan nedenler; dünya sevgisi, bencillik ve kıskançlıktır. Cimrilik edenler, Allah’ın(cc) kendilerine karşılıksız verdiği nimetlerden, kıskançlıkları sebebiyle kimsenin istifade etmesini istemezler. Cimrilik ve haset, insanları ticarette haksız rekabete sürükleyen sebeplerin de başında gelir.
Bu yaptıkları hareket neticesinde kendilerini bekleyen korkunç azabı bilselerdi, herhalde böyle davranmaktan kaçınırlardı. İşte yüce kitabımızın uyarısı;
"Onlar ki hem kıskanır, cimrilik ederler, hem de herkese cimrilik tavsiye ederler ve Allah'ın kendilerine fazlından verdiği şeyleri saklarlar. Biz de böyle nimetleri gizleyen nankörlere hor ve rüsvay edici bir azap hazırladık. " (en-Nisâ, 4/37) buyurmuştur.
Cimrilik, toplumsal paylaşımı ortadan kaldırdığından dolayı bizden önceki milletlerin helak sebebi olmuştur. Rasûl-i Ekrem (s.a.a.) de şöyle buyurmaktadır: "Cimrilikten sakınınız. Çünkü cimrilik, sizden önceki milletleri helâk etmiştir. "
"Her sabah gökten iki melek iner. Birisi: -İlâhi İnfak edene karşılığını ver; diğeri: -Allah'ım! Cimrilik edene de telef ver (malını yok et), diye dua ederler." (Riyazü's-Salihin, I, 253)
Bu hadisi şerif üzerinde biraz düşünmenizi istiyorum. Peygamberimiz diyor ki, Melekler “cimrilik edenin malını yok et” diye Allah’a dua ederler’. Meleklerin duasına Allah icabet edeceğine göre cimri olanların ne büyük bir nasipsizlik ne büyük bir felaketle karşı karşıda olduğunu hiç düşündük mü? Hâlbuki aynı hadiste haber verildiğine göre yine Melekler, cömert olanlara da şu duayı ediyorlar: “İnfak edene karşılığını ver” Bu duaya yüce Allah icabet edince cömertten daha şanslı kim olabilir ki?
Bu konuda İmam Muhammed Bakır (a.s.)’ın çok önemli bir uyarısı beni derinden etkiledi. Sizlerle paylaşmak isterim:
“Kim Müslüman kardeşine yardım etmek ve ihtiyacını karşılamak için gayret göstermekten çekinirse, günahı olan, sevap da alamayacağı bir ihtiyacı için çaba göstermeye dûçâr olur. Allah’ın râzı olduğu yerde malını infak etmekten sakınan cimri kimse de, o malın kat kat fazlasını Allah’ın sevmediği bir yerde sarf etmeye dûçâr olur.” (İmam Muhammed Bakır (a.s.) / Prof. Dr. Haydar Baş / sayfa 642)
Yani yüce Allah kulunu kendi tercihi ile baş başa bırakıyor…“İster kendin ver sevap kazan, istersen de verme ben alırım ve sevaptan mahrum kalırsın.”
Cimrilik edenleri bekleyen korkunç akıbetin emareleri hem dünya hem de ahiretle alakalıdır.
"Cimri kişi Allah'a uzak, Cennet'e uzak, insanlara uzak ve Cehennem ateşine yakındır" (Tirmizî, Birr, 40)
Geçici dünya menfaati için, kısa süreli hayatta kendilerine lütfedilen nimetleri, adil bir paylaşımla rahatlıkla kullanabilecekken, cimrilik edip, başkalarının da haklarını kendine ayıran insandan daha bedbaht kim olabilir ki? Huzursuzluğun, adaletsizliğin, anarşinin temeli de bu değil midir?
Yazımızı bir Ayeti kerime ile bitirelim: "Allah'ın verdiklerinden cimrilik edenler, sakın bunun kendileri için hayırlı olduğunu sanmasınlar bilakis bu onların kötülüğünedir. Cimrilik yaptıkları şey, kıyamet günü boyunlarına dolanacaktır. Göklerin ve yerin mirası Allah'ındır. Allah işlediklerinizden haberdardır." (Âl-i İmran, 3/180).
Uğur Kepekçi / 10 Mart 2014
