İşin ehli olan kimselerle fikir alışverişi manasına gelen istişare, aklıselim her kimsenin yapması gereken bir iştir. Kişiler genellikle duygularıyla hareket ettiklerinden, duygu yanılmasına engel olmanın yolu da doğru bilgiye ulaşmanın yolu da o konuda bilgi ve beceri sahibi birileriyle fikir alışverişi yapmaktır. Âlemlere Rahmet Hazreti Muhammed (s.a.a.) bir hadisi şeriflerinde; “Tedbirli kimse, işinin ehli olana danışıp, ona göre hareket eder.” (Ebu Davud)Buyurmakla, istişareye verdiği önemi dile getirmiştir.
Bir başka hadisi şerifte de “İstihare eden, mahrum kalmaz, istişare eden pişman olmaz.” buyrulmuştur. (Taberani)
Yüce Allah(cc) Kuranı kerimde İstişare konusunda şöyle buyurmuştur:
"İş hususunda onlarla müşavere et" (Al-i İmran, 3/159);
"Onların işleri aralarında istişare iledir" (Şûra, 42/38).
Bizlerin daha çok kendi aklımıza güvenerek hareket edeceğimizi, bu nedenle de vereceğimiz kararlarda isabet edemeyeceğimizi bilen Peygamber Efendimiz (s.a.a.) “Kendi düşüncenize göre hareket etmeyin!” (Taberani) buyurarak bizi bir yerde tehlikelerden uyarmıştır.
Gerçekten de sosyal yaşantımızı gözden geçirdiğimizde, istişare edenlerin daha isabetli kararlar aldıklarını görmekteyiz. Aksi davranış sergileyen ve hep kendi fikrine güvenen, başkasından fikir alışverişi yapmayan kimselerin de genellikle daha çok yanlışa düştüklerini görmekteyiz.
Hâlbuki istişare yapmakla hem Allah’ın ve Resulünün rızasına ulaşmış, hem de netice olarak bereket unsurundan istifade etmiş olmaktayız. Hem de kendimiz isabetli neticelere ulaşarak daha başarılı sonuçlara ulaşmış olmaktayız.
İstişare neticesinde iyiye ve güzele ulaşılacağı da yine Peygamber Efendimiz (s.a.a.)tarafından bir hadisi şeriflerinde haber verilmektedir;
“Yapacağı işi ehli ile istişare edene, o işin en güzeli nasip olur.” (Taberani)
Bize ulaşan kaynaklardan öğrendiğimiz kadarıyla, gerek peygamber efendimizin, gerek kâmil insanların, sürekli istişare ettiklerine rastlamaktayız.
“Hz. Peygamber (s.a.a.) istişareye teşvik etmiş; kendisi de Bedir'de Ebû Sufyân'ın geldiğini haber alınca ne gibi tedbir alınacağı konusunda Ensar'la müşavere etmiş; ayrıca Bedir esirleri konusunda, Uhud ve Hendek Gazvelerinde, Hudeybiye'de, Taif Seferinde, İfk hadisesinde, ezan konusunda olduğu gibi birçok mevzuda ashabıyla istişare etmiştir. Hatta Ebû Hureyre, Rasûlullah'tan daha çok ashabıyla istişare eden kimse görmediğini belirtmektedir.”(Şamil İslam Ansiklopedisi)
Aklı ve imanı kâmil olan Peygamberler, kâmil insanlar, yapacakları işleri istişare etmişler. Daha sağlıklı kararlar almak, daha güzel işler yapmak istiyorsak eğer, bizlere de düşen görev; istişareye çokça başvurmak olmalıdır.
Uğur Kepekçi / 2 Eylül 2013
